για τον Πολιτισμό και την Επικοινωνία
Συνέβη σήμερα
Συνέβη σήμερα
Μεγεθύνσεις
Μεγεθύνσεις
ΚΑΝΣ στα ΜΜΕ
ΚΑΝΣ στα ΜΜΕ
Προσεγγίσεις
Προσεγγίσεις
Γεωπολιτική
Γεωπολιτική
Share Button

Η τεράστια καταστροφή που έχει ως αφετηρία της τον ακραίο θρησκευτικό φανατισμό, την μισαλλοδοξία και την έλλειψη ανοχής απέναντι σε οτιδήποτε διαφορετικό προς την ερμηνεία ορισμένων φονταμενταλιστών για το Κοράνι και τις διδαχές του Προφήτη Μωάμεθ, αναφέρεται γεωγραφικά και πέρα από την Μέση Ανατολή, στη Βόρειο Αφρική, στην Ασία, αλλά και ενδεχομένως σε ολόκληρο τον κόσμο, αφού η σύγχρονη παγκοσμιοποίηση έχει διαμορφώσει τέτοιες συνθήκες, ώστε ο κόσμος δυνητικά να ενώνεται χωροχρονικά σε ελάχιστα λεπτά ή σε μηδενικό και αυτοστιγμεί πλαίσιο φέρνοντας εγγύτερα ανθρώπους, αγαθά, υπηρεσίες, μηνύματα, εικόνες και παραστάσεις από το ένα ημισφαίριο της γης στο άλλο.

Βρισκόμαστε σήμερα ενώπιον μιας παγκοσμίων διαστάσεων καταστροφής μνημείων πολιτισμού και αρχαίων τοποθεσιών στην Μέση Ανατολή, που αποτελούν μαρτυρίες της ζωής και της εξέλιξης των ανθρωπίνων κοινωνιών τις τελευταίες χιλιετηρίδες. Η ανθρωπότητα παρακολουθεί αμήχανα και παθητικά την λεηλασία μουσείων και κειμηλίων πολιτισμού, την βεβήλωση τόπων λατρείας, την ισοπέδωση αρχαίων πόλεων προστατευόμενων από παγκόσμιους οργανισμούς, την καταστροφή και το ξερίζωμα έργων τέχνης, όπως αγαλμάτων, προτομών, γλυπτών και ανεκτίμητης αξίας για την παγκόσμια κληρονομιά αρχαιοτήτων στην Συρία, στο Ιράκ και σε περιοχές που ελέγχονται από τον ριζοσπαστικό ισλαμικό εξτρεμισμό των ISIS, της Αλ – Κάιντα και της Αλ-Νούσρα με τα παρακλάδια τους.

Η επίθεση των ισλαμιστών στο προσφάτως αναστηλωθέν Μουσείο της Μοσούλης με τις μπουλντόζες τους να συνθλίβουν αγάλματα που άντεξαν φυσικές καταστροφές, βομβαρδισμούς, αεροπορικές επιθέσεις και το μένος τους να εκδηλώνεται με εκσκαφείς, εκρηκτικά, αξίνες, βαριοπούλες, τουφέκια, σφυριά, τσεκούρια, τρυπάνια, καλάσνικοφ, λοστούς και κάθε είδους αντικείμενο που μπορεί να διαλύσει τα θρησκευτικά και ειδωλολατρικά -όπως καταφαίνονται- σύμβολα των άλλων πολιτισμών που ανάγονται στην ελληνιστική εποχή και αυτή των Ασσυρίων, αυτή η επίθεση που μόνο τρόμο και αποτροπιασμό δημιουργεί, σηματοδοτεί το πέρασμα σε μια εποχή σκοταδισμού μεσαιωνικού τύπου στον 21ο αιώνα.

Η ιστορική βιβλιοθήκη της Μοσούλης αποτελεί ένα εκ των πολλών θυμάτων της τρομοκρατίας των ισλαμιστών, αφού εισέβαλαν βιαίως, πυρπόλησαν το εσωτερικό της, κατέκαψαν χιλιάδες πάπυρους, βιβλία και σπάνια χειρόγραφα, τα οποία ήταν εγγεγραμμένα από την Unesco ως μοναδικά και ανεκτίμητα ιστορικά ντοκουμέντα και στο τέλος ολοκλήρωσαν το έργο της εκκαθάρισης και του αφανισμού των κειμηλίων πολιτισμού, ανατινάζοντάς την. Οι εμβληματικές για την αρχιτεκτονική τους πόλεις Νινευή, Χορσαμπάντ, Νιμρούντ, Χάτρα, που ανάγονται στην ελληνιστική εποχή και αποτελούν δείγματα ασσυριακής τέχνης λεηλατήθηκαν και ισοπεδώθηκαν μαζί με τους πολιτιστικούς τους θησαυρούς.

Αυτό στο οποίο το τελευταίο διάστημα βρισκόμαστε αντιμέτωποι είναι ο απότοκος και οι επιπτώσεις των αποτυχημένων στρατηγικών υπολογισμών και πολιτικών στοχεύσεων της Υπερδύναμης στην Μέση Ανατολή μετά το τέλος του Ψυχρού Πολέμου με την επιδίωξη –σε βερμπαλιστικό επίπεδο- για εγκαθίδρυση δημοκρατίας και κράτους δικαίου, δικαιωμάτων και ελευθεριών των κατοίκων των περιοχών, όπου αντί να επιτευχθεί έστω και μερικώς ο στόχος της απόδοσης δικαιοσύνης και της δημιουργίας στοιχειωδών δημοκρατικών θεσμών σύμφωνα με τα δυτικά πάντα πρότυπα, έχει καταστεί εξόφθαλμη η διάβρωση των σταθερών δομών των κρατών, έχει επέλθει το χάος και η περιφερειακή ανισορροπία με παγκόσμιες προεκτάσεις και η εκδήλωση φαινομένων ασύμμετρης απειλής, όπως επί παραδείγματι η περίπτωση της ισλαμικής τρομοκρατίας.

Ειδικότερα, ως προς την πτυχή του πολιτισμού τα αποτελέσματα της επιτάχυνσης της εξάπλωσης της ισλαμικής τρομοκρατίας και της ολιγωρίας της παγκόσμιας κοινότητας να αντιδράσει και να αντιταχθεί σε αυτό τον ολοένα αυξανόμενο κίνδυνο για τον σύγχρονο άνθρωπο, αλλά και τις μελλοντικές γενεές σε όλα τα μήκη και πλάτη της οικουμένης, έχουν δημιουργήσει, δυστυχώς για την παγκόσμια ιστορία, ένα μακρύ κατάλογο ανεπανόρθωτων καταστροφών στο δυτικό και κεντρικό Ιράκ, που περιλαμβάνει μνημεία παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς, τόπους λατρείας, αρχιτεκτονικά τεχνουργήματα, πολιτισμικές κοιτίδες συσσωρευμένης στο χρόνο συλλογικής μνήμης, τα οποία ενσωματώνουν χιλιετηρίδες ανθρώπινης ύπαρξης, δημιουργίας και παρουσίας στη συγκεκριμένη περιοχή.

Οι κοιτίδες πολιτισμού της συλλογικής μνήμης, οι εγχάρακτες απεικονίσεις των πολιτισμών, η ανάγλυφη αποτύπωση της ιστορίας, απειλείται με τον σκοταδισμό των τζιχαντιστών της ισλαμικής τρομοκρατίας, ο οποίος εάν δεν αντιμετωπιστεί κατά τρόπο συντονισμένο, αποτελεσματικό και οργανωμένο από όλα τα μέλη της παγκόσμιας κοινότητας, τότε ενδεχομένως να γίνουμε μάρτυρες μιας εποχής, όχι μόνο κλιμάκωσης της θρησκευτικής και πολιτισμικής σύγκρουσης, αλλά και χρησιμοποιώντας τα μέσα και τις δυνατότητες της σημερινής ιλιγγιώδους τεχνολογικής ανάπτυξης, εισέλθουμε σε μια περίοδο με απρόβλεπτες και εξαιρετικά επικίνδυνες για το μέλλον της ανθρωπότητας και του κόσμου ολόκληρου συνέπειες, σε μια εποχή παγκοσμιοποίησης του σκοταδισμού.

Αυτό στο οποίο γίνεται ουσιαστικά αναφορά ανωτέρω είναι πως λόγω των ασύλληπτων δυνατοτήτων της τεχνολογικής εξέλιξης και τεχνικής προόδου, αυτό το ειδεχθές και αποτρόπαιο έγκλημα απέναντι στον άνθρωπο, στον άπιστο, στον οιονδήποτε αλλόθρησκο, δηλαδή στον έμψυχο εκφραστή και φορέα διαφορετικών αντιλήψεων, κοσμοθεωριών και τρόπου ζωής, αλλά και στον πολιτισμό του ως διαχρονική έκφραση του σε συγκεκριμένο κοινωνικό και πολιτικό γίγνεσθαι σε μια ιστορική προοπτική, αυτή η ωμή βαρβαρότητα ως αυτοστιγμεί αναμετάδοση του μένους των τζιχαντιστών απέναντι στα αριστουργήματα της ανθρώπινης τέχνης και τα επιτεύγματα του πολιτισμού, που λαμβάνει χώρα στους δέκτες της ανθρωπότητας μπροστά στα έκπληκτα μάτια των πολιτών ανεξαρτήτως χώρας, κοινωνίας και γεωγραφικών φραγμών, μπορεί να εξαπλωθεί, να διαιωνιστεί και να εκδηλωθεί ανά πάσα στιγμή παντού, εάν δεν ληφθούν μέτρα αποτροπής και αντιμετώπισης του φαινομένου της ισλαμικής τρομοκρατίας.

Μερσίλεια Αναστασιάδου, Επιστημονική Συνεργάτης Κέντρου Ανατολικών Σπουδών